Bolu’nun eğitim alanındaki önemli isimleri, Gülezler Konağı’nda düzenlenen programda anıldı. Bolu Halk Kültürü Araştırma ve Uygulama Merkezi (BAMER) öncülüğünde gerçekleştirilen etkinlikte, 20’nci yüzyılın başlarında Bolu’da modern eğitimin gelişimine öncülük eden üç isim ele alındı.
“20’nci Yüzyılın Başında Bolu’da Modern Eğitime Yönelimin Öncülerinden Üç İsim” başlığıyla düzenlenen programda; Mithat Akif Bey, Ahmet Talat Onay ve Ahmet Remzi Kayhan Bey’in Bolu’daki eğitim-öğretim faaliyetlerine katkıları anlatıldı.
Etkinlikte açılış konuşması yapan BAMER Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Mehmet Süme, BAMER Konferansları’nın Bolu’nun tarihsel ve kültürel hafızasının korunması açısından önemli bir görev üstlendiğini ifade etti. Süme, özellikle eğitim tarihine odaklanan bu tür çalışmaların, geçmişte verilen emeklerin ve fedakârlıkların anlaşılması bakımından büyük değer taşıdığını belirterek programın hazırlanmasında emeği geçen BAMER Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Azize Aktaş Yasa’ya, konuşmacı Mehmet Tunçkol’a ve katkı sunanlara teşekkür etti.
Programın konuşmacısı olan emekli sosyal bilgiler ve tarih öğretmeni Mehmet Tunçkol, konuşmasına BAMER Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Azize Aktaş Yasa’ya ve BAMER yönetim kuruluna teşekkür ederek başladı. Tunçkol, Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinden Cumhuriyet’in ilk yıllarına uzanan süreçte Bolu’da eğitimin geçirdiği dönüşümü tarihsel belgeler ve arşiv kayıtları ışığında değerlendirdi.
Tunçkol, 1913–1914 yıllarında Maarif ve İdare Müfettişi Ahmet Şerif Bey’in Bolu’da yaptığı teftişlere değinerek, bu raporlarda özellikle modern eğitim yöntemlerinin yaygınlaştırılması, tarımsal ve uygulamalı eğitimin geliştirilmesi ile kız çocuklarının eğitime katılımının önemle vurgulandığını aktardı. Açılan okullarda ziraat ve sanat eğitimine yer verilmesinin, dönemin eğitim anlayışında önemli bir yenilik olduğuna dikkat çekti.
Sunumda, Talim Terbiye Cemiyeti Bolu Şubesi’nin kurucusu Mithat Akif Bey’in savaş yıllarında dahi eğitime verdiği önem üzerinde duruldu. Tunçkol, Mithat Akif Bey’in muhacir ve kimsesiz çocukların barınma ve eğitim ihtiyaçlarını karşıladığını, öğrenciler için kendi imkânlarıyla yiyecek, ayakkabı ve kitap yardımı yaptığını belirtti. Ayrıca Sultani Mektebi’nde fen ve matematik laboratuvarlarının kurulmasını sağladığını, ders araç ve gereçlerini yurt dışından temin ettirdiğini ifade etti.
Milli Mücadele döneminde Bolu Maarif Müdürü olarak görev yapan Ahmet Talat Onay’ın da Bolu’da modern eğitimin gelişmesinde önemli rol oynadığını aktaran Tunçkol, Onay’ın kız çocuklarının eğitimi için açılan okullar, Bolu Kız İdadisi ve Bolu Sanayi Mektebi gibi kurumların kurulmasına öncülük ettiğini söyledi. Ahmet Talat Onay’ın aynı zamanda folklor, halk edebiyatı ve musiki alanlarında yaptığı çalışmalarla Bolu’nun kültürel hayatına da önemli katkılar sunduğu vurgulandı.
Cumhuriyet döneminin eğitim seferberliğinin Bolu’daki öncü isimlerinden biri olan Bolu Bölgesi Maarif Müfettişi Ahmet Remzi Kayhan Bey’in çalışmaları da programda ele alındı. Tunçkol, Kayhan Bey’in Yeni Türk Alfabesi’nin kabulü sürecinde Bolu ve çevresinde düzenlenen hizmet içi eğitim kurslarını yürüttüğünü, öğretmenlerin ve halkın okuma-yazma seferberliğine katılmasında aktif rol aldığını belirtti.
Belgeler, anılar ve döneme ait fotoğraflarla desteklenen sunum, katılımcılardan ilgi gördü. Program, Bolu’nun eğitim tarihine yön veren isimlerin anılarının yaşatılması ve kentin eğitim mirasının gelecek kuşaklara aktarılması açısından önemli bir etkinlik olarak değerlendirildi.
Program, Prof. Dr. Süme tarafından konuşmacı Tunçkol’a teşekkür belgesi takdim edilmesi ve toplu fotoğraf çekiminin ardından sona erdi.
